Tìm kiếm

LỜI DẪN

            

   Các anh chị em thân mến

 Với lòng lưu luyến tuổi học sinh thời niên thiếu, chúng tôi, nhóm chủ trương trang Tống Phước Hiệp71.com đã thành lập trang web này để mong làm sống lại những kỷ niệm thật dễ thương dưới mái trường thân yêu ở Vĩnh Long ngày nào, và cùng chia sẻ với nhau những buồn vui trong cuỗc sống hàng ngày nhiều bận rộn.

 Trang web không nhằm mục đích kinh doanh nên các thông tin hình ảnh, tư liệu từ trang này chúng tôi không giữ bản quyền, các bạn được quyền sử dụng thoải mái, nếu được xin ghi trích dẫn từ nơi này để các bạn của mình biết thêm ở trường có một nơi thông tin dễ thương.
 Mục “tin nhà” sẽ là cột tin chính đăng tải những hình ảnh, tin tức hoạt động vui chơi của các lớp, các niên khoá để tất cả mọi cựu học sinh đều biết
 Mục “chia sẻ thông tin” sẽ đăng lại những bài báo, biên khảo, cảm nghỉ của các cựu học sinh cho các bạn biết thêm về mình.
Còn nhiều mục nữa mà chúng tôi muốn mở , nhưng vì trình độ kỹ thuật còn non kém, sẽ từng bước thực hiện cho trang web được hoàn chỉnh.
Tất cả chuyên mục, chúng tôi sẽ trình bày một cách vui tươi, không cao đạo, vì cuộc sống hàng ngày bận rộn, cần có giây phút thư giản.
 Chúng tôi mong được các bậc đàn anh, các em từng sống dưới mái trường đóng góp, chia sẻ để trang tin này được phong phú hơn, có ý nghĩa hơn.
  Xin chân thành cám ơn các bạn vừa qua đã đóng góp ý kiến, tài chính cho trang tongphuochiep71.com được hình thành.

           Đại diện nhóm thực hiện
             Trương Tường Minh

 

 

 

 

 

Hỗ trợ trực tuyến
Thống kê
Số người online
0000094
Số lượt truy cập
14731419
HÀO KIỆT ĐẤT PHƯƠNG NAM( tiếp theo). -Người Long Hồ-
Ngày đăng: 2019-07-24 05:48:53

 

3) Nguyễn Cửu Đàm(?-1775)

Khi nói đến công cuộc khai phá vùng đất phương Nam, có những tên tuổi mà người ta không thể nào không nhắc đến, ngoài quan Lễ Thành Hầu Nguyễn Hữu Cảnh, người đã làm giấy khai sinh chính thức cho vùng đất phương Nam, thì gia đình của cha con ông Nguyễn Cửu Vân-Nguyễn Cửu Đàm cũng có công trạng khai phá không phải là nhỏ. Theo Quốc Sử Quán Triều Nguyễn, Đại Nam Liệt Truyện Tiền Biên, quyển 4, Nguyễn Cửu Đàm là con trai thứ của tướng Nguyễn Cửu Vân. Ngay từ lúc còn nhỏ, ông đã được cha cho theo học cả văn lẫn võ. Sau khi gia nhập quân đội của xứ Đàng Trong, ông được thăng dần lên tới chức Hữu Quân Phó Tiết Chế, hàm Cai Cơ. Nguyễn Cửu Đàm đã nhanh chóng tỏ ra là một nhà quân sự có tài mà còn là một nhà kinh tế xuất chúng, thấy xa hiểu rộng.

Năm 1731, có loạn Cao Miên tên là Sa Tốt (Prea Sot) đóng ở vùng Ba Nam, tự xưng là Thiên Ứng, nổi lên khích động quần chúng chém giết đồng bào Việt Nam từ vùng biên giới xuống đến Sài Gòn-Gia Định. Để đối phó, chúa Nguyễn sai quan Điều Khiển Trương Phúc Vĩnh đem quân đến ngăn chận ở vùng phía Nam Sài Gòn. Trong khi đó thì Cai Cơ Thành Đạt mang quân xuống tiếp cứu vùng Bến Lức, nhưng bị giặc giết chết. Sau đó, chúa Nguyễn lại sai hai người con của Nguyễn Cửu Vân là Nguyễn Cửu Triêm và Nguyễn Cửu Đàm đem quân đến chặn đánh Sa Tốt tại Vũng Gù. Sa Tốt bỏ chạy về Gia Định liền bị Trần Đại Định đánh tan ở vùng Hốc Môn.

Nguyễn Cửu Đàm được lệnh chúa Nguyễn ở lại vùng phía Nam Sài Gòn trông coi việc khai thác kinh tế cho binh triều. Lúc này phài nói sự nghiệp lớn nhất nhất của Nguyễn Cửu Đàm là xây dựng Lũy Bán Bích, chạy dài từ chùa Cây Mai qua Đồng Tập Trận, theo rạch Nhiêu Lộc, trong vùng Phú Nhuận, vòng qua Thị Nghè, rồi chấm dứt tại cầu Cao Miên (sau này được đổi tên là Cầu Bông).

Năm 1772, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Thuần(1), quân Xiêm lấn chiếm Hà Tiên, chúa Nguyễn phong cho Nguyễn Cửu Đàm làm Khâm Sai Chánh Thống Suất, Đốc Chiến, cùng với Tham Tướng Trần Phước Thành đem 2 vạn quân thủy bộ(2) cùng với 30 chiến thuyền vào Gia Định đánh dẹp. Lúc này Nguyễn Cửu Đàm cũng được chúa Nguyễn giao cho chức Điều Khiển Gia Định. Lúc quân triều kéo vào tới Gia Định thì quân Xiêm La đã đánh chiếm toàn bộ các vùng nằm dọc theo sông Tiền Giang. Nguyễn Cửu Đàm cho quân thủy từ cửa Đại tiến vào, và quân bộ từ Gia Định đánh xuống. Hai quân thủy bộ gặp nhau tại Mỹ Tho, cùng phối hợp đánh cho quân Xiêm một trận tan tác. Nguyễn Cửu Đàm ra lệnh cho quân sĩ theo đường sông Tiền tiến thẳng về Nam Vang. Quân Xiêm phải bỏ chạy về Hà Tiên và xin hòa. Sau đó toàn bộ quân Xiêm La phải rút lui về Vọng Các. Sau khi đã ổn định xong vùng Chân Lạp, Nguyễn Cửu Đàm rút quân về đắp lũy Tân Hòa dài đến khoảng 15 dặm để phòng thủ vùng Gia Định. Và cũng chính lúc này, Nguyễn Cửu Đàm lại để lại cho đời sau một công nghiệp mang tính kinh tế khác, đó là việc đào kinh Ruột Ngựa, nối liền Rạch Cát với Kinh Lò Gốm, giúp cho thuyền bè từ miền Tây lên xuống Chợ Lớn dễ dàng hơn rất nhiều. Sau đó, Nguyễn Cửu Đàm cùng Tống Phước Hiệp lại được chúa Nguyễn cử đem quân đi đánh lấy các vùng Bình Thuận và Diên Khánh, lập được nhiều chiến công.

Đến mùa xuân năm Ất Mùi, 1775, chúa Nguyễn Phúc Thuần chạy vào Gia Định(3), ông đem quân tới rước và bảo vệ chúa. Gia đình anh em Nguyễn Cửu Đàm lúc nào cũng sát cánh bảo vệ chúa Nguyễn, có người thì chuyên lo về quân sự như Nguyễn Cửu Triêm, có người thì giỏi cả về quân sự lẫn kinh tế như Nguyễn Cửu Đàm. Ngay cả một đứa em gái của Nguyễn Cửu Đàm là bà Nguyễn Thị Nghè cũng bỏ tiền của ra xây dựng một cây cầu bắt ngang qua sông lớn, làm dễ dàng cho việc di chuyển quân binh, nên người dân trong vùng lấy tên của bà đặt cho tên Rạch và tên cầu là Rạch Thị Nghè và Cầu Thị Nghè(4).

Khi quân Tây Sơn vào chiếm thành Gia Định, ông theo hộ giá chúa Nguyễn đi xuống vùng Ba Giồng. Khi đến vùng đất Long An, là vùng đất mà ngày trước cha ông là ông Nguyễn Cửu Vân đã khai phá. Nguyễn Cửu Đàm đã chia binh sĩ làm nhiều đội, một mặt lo bảo vệ chúa Nguyễn, mặt khác vẫn tiếp tục khai phá hoang địa để làm ruộng rẫy, cung cấp lương thực cho quân binh của Chúa Nguyễn. Tuy nhiên, lúc này nghĩa binh Tây Sơn lại tiếp tục truy đuổi gắt gao, Nguyễn Cửu Đàm và Nguyễn Cửu Tuấn đem quân ra truy cản, những cả hai đều bị nghĩa binh Tây Sơn giết chết tại trận. Về sau này đến đời Gia Long năm thứ 9, 1810, nhà vua cho đem linh vị Nguyễn Cửu Đàm vào thờ trong miếu Trung Tiết Công Thần. Gia tộc Nguyễn Cửu Đàm đều làm quan cho các chúa Nguyễn và công lao bảo vệ cũng như phát triển vùng đất phương Nam của hai cha con Nguyễn Cửu Vân và Nguyễn Cửu Đàm không phải là nhỏ. Riêng vào năm 1772, tướng Nguyễn Cửu Đàm là một trong những danh tướng đã đánh dẹp toàn bộ quân xâm lăng Xiêm La ra khỏi các vùng từ Tiền Giang đến Hậu Giang và Hà Tiên để mang lại thanh bình thạnh trị cho dân chúng trong vùng. Sự nghiệp quốc phòng và khẩn hoang để phát triển kinh tế của dòng họ Nguyễn Cửu trên vùng đất phương Nam, nhất là một dãy đất chạy dài từ Chợ Lớn xuống tận Mỹ Tho, phải nói là một công nghiệp lưu lại muôn đời cho con cháu về sau này. Ngày nay đồng bào vùng Tân An có được sự an cư lạc nghiệp với ruộng lúa đầy đồng, cá tôm đầy sông, phải luôn nhớ đến công ơng của dòng họ Nguyễn Cửu. Nguyễn Cửu Đàm thật xứng đáng được ghi vào trang sử của những hào kiệt đất phương Nam đã một đời hy sinh cho đất nước.

Ghi Chú:

(1)                     Chúa Nguyễn Phúc Thuần (1765-1777), về sau được triều đình nhà Nguyễn truy tôn làm Duệ Tông Hoàng Đế.

(2)                     Hai vạn quân thủy bộ lấy từ hai dinh Bình Khang và Bình Thuận.

(3)                     Trong khi nghĩa binh Tây Sơn đang nổi lên trong xứ Đàng Trong, thì chúa Trịnh ở xứ Đàng Ngoài đã sai tướng Hoàng Ngũ Phúc đem 30.000 quân vượt sông Gianh, đánh thẳng vào các doanh trại ở phía Nam. Quân Trịnh tiến binh như vũ bão và đã nhanh chóng chiếm được thành Phú Xuân. Trong khi vùng từ đèo Hải Vân đến đèo Cù Mông đã bị quân Tây Sơn chiếm giữ, nên chúa Nguyễn Phúc Thuần phải chaỵ bằng đường biển vào Gia Định.

(4)                     Kỳ thật, Trường Vân Hầu Nguyễn Cửu Vân có người con gái tên Nghè và người này có chồng làm việc trong thành Phiên An thời đó. Tuy nhiên, tài liệu về việc bà bỏ tiền của ra xây dựng cầu Thị Nghè này chưa được kiểm chứng, mà chỉ là truyền thuyết từ các bô lão địa phương.

4) Nguyễn Hữu Doãn

Theo Quốc Sử Quán Triều Nguyễn, Đại Nam Liệt Truyện Tiền Biên, quyển 4, không rõ Nguyễn Hữu Doãn quê quán ở đâu, chỉ biết ông tòng quân dưới thời chúa Nguyễn Phúc(1) Trú (1725-1738) và được thăng đến chức Cai Cơ(2). Đến khi quan

Điều Khiển(3) thành Gia Định là Trương Phước Vĩnh mất chức vì phạm tội, ông được cử làm Sự Vụ Gia Định Điều Khiển(4).

Đến thời chúa Nguyễn Phúc Khoát, vào năm 1747, vua Chân Lạp là Nặc Tha bị Nặc Thâm từ Xiêm La đem quân về đánh đuổi, phải chạy sang Gia Định. Nặc Thâm lên ngôi, sau đó Thâm qua đời, các con là Nặc Đôn, Nặc Hiên và Nặc Yến tranh ngôi vua. Nhân cơ hội này, một cận thần của Nặc Thâm là Sô Liên Tốc gây biến loạn, cho quân sang đến tận Mỹ Tho cướp phá. Khi chúa Nguyễn được nghe báo cáo sự việc, chúa bèn sai Nguyễn Hữu Doãn cất quân Gia Định đi đánh Sô Liên Tốc.

Quân binh của Nguyễn Hữu Doãn dẹp tan loạn Sô Liên Tốc, đốt hết binh thuyền của chúng rồi thừa thắng tiến quân thẳng đến thành Nam Vang. Bọn Nặc Đôn, Nặc Hiên và Nặc Yến đều bỏ trốn. Nguyễn Hữu Doãn bèn tuân mệnh chúa Nguyễn, đem Nặc Tha về Nam Vang lên ngôi vua Chân Lạp. Khi mọi việc ở Chân Lạp đã được bình định xong, Doãn kéo quân trở về Gia Định.

Sau khi trở về Gia Định, Nguyễn Hữu Doãn bắt đầu phát triển vùng đất này từ rừng rậm thành những ruộng đồng phì nhiêu của vùng đất phương Nam. Trước đây, lúc lưu dân mới bắt đầu đổ xô vào đây, đất Gia Định nhiều chỗ còn lầy lội, chưa có đường bộ để giao thông, sự đi lại rất khó khăn, vì thế mà về mặt quân sự, mọi tin tức từ biên cương báo về Gia Định vô cùng bất tiện. Khi làm Điều Khiển của Gia Định, ông đã cho đo đạt địa thế, căng dây rồi cho đắp những con lộ giao thông thẳng tắp khắp mọi nơi trong thành Gia Định. Con đường từ Nại Kiều đến Hưng Phúc ông cho đặt nhà trạm, gọi là đường thiên lý. Nơi nào có sông lớn thì ông cho lập bến đò, miễn lao dịch cho người chèo đò. Phải thành thật mà nói, quan Sự Vụ Gia Định Điều Khiển Nguyễn Hữu Doãn chẳng những có công điều binh khiển tướng, đánh dẹp khắp nơi để đem an bình về cho dân chúng đất phương Nam, mà ông còn là một trong những người đầu tiên phát triển hệ thống đường bộ, cầu đò và nhà trạm trên vùng đất phương Nam, khiến cho cuộc sống của dân chúng ngày càng tiện nghi và dễ dàng hơn, công lao của ông đối với vùng đất này không phải là nhỏ.

Ghi Chú:

(1)                     Chúa Nguyễn Phúc Trú về sau này được triều đình nhà Nguyễn truy tôn là Túc Tông Hiếu Ninh Hoàng Đế.

(2)                     Cai Cơ là chức quan võ bậc trung trong thời các chúa Nguyễn.

(3)                     Điều Khiển là chức quan đứng đầu các đơn vị hành chánh vùng Gia Định.

(4)                     Đây là chức vụ tạm, cũng giống chức xử lý thường vụ vậy. Vẫn làm những công việc của một quan Điều Khiển, nhưng chưa được phong chức Điều Khiển.

                                        ( Còn tiếp) 

 

Bạn muốn gửi bài bình luận về phần tin này. Vui lòng nhấn vào đây -->>>> Viết bình luận


Các tin cũ hơn
Các tin mới hơn