Tìm kiếm

LỜI DẪN

            

   Các anh chị em thân mến

 Với lòng lưu luyến tuổi học sinh thời niên thiếu, chúng tôi, nhóm chủ trương trang Tống Phước Hiệp71.com đã thành lập trang web này để mong làm sống lại những kỷ niệm thật dễ thương dưới mái trường thân yêu ở Vĩnh Long ngày nào, và cùng chia sẻ với nhau những buồn vui trong cuỗc sống hàng ngày nhiều bận rộn.

 Trang web không nhằm mục đích kinh doanh nên các thông tin hình ảnh, tư liệu từ trang này chúng tôi không giữ bản quyền, các bạn được quyền sử dụng thoải mái, nếu được xin ghi trích dẫn từ nơi này để các bạn của mình biết thêm ở trường có một nơi thông tin dễ thương.
 Mục “tin nhà” sẽ là cột tin chính đăng tải những hình ảnh, tin tức hoạt động vui chơi của các lớp, các niên khoá để tất cả mọi cựu học sinh đều biết
 Mục “chia sẻ thông tin” sẽ đăng lại những bài báo, biên khảo, cảm nghỉ của các cựu học sinh cho các bạn biết thêm về mình.
Còn nhiều mục nữa mà chúng tôi muốn mở , nhưng vì trình độ kỹ thuật còn non kém, sẽ từng bước thực hiện cho trang web được hoàn chỉnh.
Tất cả chuyên mục, chúng tôi sẽ trình bày một cách vui tươi, không cao đạo, vì cuộc sống hàng ngày bận rộn, cần có giây phút thư giản.
 Chúng tôi mong được các bậc đàn anh, các em từng sống dưới mái trường đóng góp, chia sẻ để trang tin này được phong phú hơn, có ý nghĩa hơn.
  Xin chân thành cám ơn các bạn vừa qua đã đóng góp ý kiến, tài chính cho trang tongphuochiep71.com được hình thành.

           Đại diện nhóm thực hiện
             Trương Tường Minh

 

 

 

 

 

Hỗ trợ trực tuyến
Thống kê
Số người online
0000130
Số lượt truy cập
14708509
LÁ DIÊU BÔNG.-Thầy Nguyễn Văn Hiệp sưu tầm-
Ngày đăng: 2017-03-28 10:18:08

 

 
 
HOÀNG CẦM
(1922-2010)

Thơ Hoàng Cầm : Lá Diêu Bông

Bài thơ "Lá Diêu Bông" là câu chuyện tình có thật của nhà thơ Hoàng Cầm. Khi mới được 8 tuổi, Hoàng Cầm về thăm nhà ở làng Đình Bảng, tỉnh 
Bắc Ninh, sau khi đi trọ học ở tỉnh. Đang ở trong quán hàng xén của mẹ, ông tình cờ gặp một người con gái 16 tuổi tên Vinh bước vào quán. Hoàng Cầm ngay lập tức phải lòng cô gái. Suốt 4 năm trời, cậu học trò nhỏ ngày đêm: "ngong ngóng sang bên kia đường số 1, xe xế nhà tôi khoảng hai mươi mét, nơi thiên thần của tôi ngồi bán quán nghèo". Người con gái mặc dù biết mối tình của Hoàng Cầm dành cho mình nhưng vẫn lẳng lặng. Một ngày kia, chị nói vu vơ với Hoàng Cầm "Đứa nào tìm được Lá Diêu Bông, từ nay ta gọi là chồng...". Mặc dù biết rằng thứ lá đó không có thật nhưng cậu học trò vẫn mải miết đi tìm. 
Năm Hoàng Cầm 12 tuổi, cô gái tên Vinh đi lấy chồng. 
Đến khoảng 25 năm sau, bài thơ "Lá diêu bông" được ông sáng tác.

Hai mẩu chuyện quanh " Lá diêu bông "
 

1. Chỉ vì cái lá diêu bông ( Ký giả Vịt trời )
 
Chuyện thơ nhạc giao lưu này đã làm ồn ào dư luận hải ngoại một thời gian; bởi vì, thay vì gửi lời cám ơn thì Hoàng thi sĩ lại gửi lời trách móc Phạm nhạc sĩ vì đã diễn dịch sai khi phổ nhạc ba bài thơ. 
Sau đây là nguyên văn những lời trách móc của Hoàng thi sĩ:
“… Trước hết là bài Lá Diêu Bông. Anh Phạm dựa vào đâu mà nói cái người Chị (tức Đảng) trong thơ kia là một người đàn bà xấu người, xấu nết? Bài thơ chỉ có một nhân vật gọi là Em, tại sao anh hiểu ra nhiều Em mà anh gọi là Đàn Em (tức nhân dân)? Vì lẽ gì anh phê phán nhân vật Chị là khó tính, bạc bẽo với Đàn Em? Tóm lại, bài thơ rất giản dị như vậy mà anh không nắm bắt được cái hồn của nó. Đã không cảm nhận đúng hồn thơ, anh bèn lái nó sang một ý nghĩa khác, với dụng ý của anh, là chê trách người Chị và anh cố tình hiểu đó là ai vậy? Đến bài “Cỗ Tam Cúc” cũng là hai nhân vật ấy, anh còn cho thêm vào một câu của anh xen và: “Xua tốt điều đè lũ tốt đen” để cố ý nói đến vai trò người cầm quyền đàn áp dân đen. Cũng như đến bài “Quả Vườn Ổi”, anh càng đẩy mạnh cái ý thức đả kích vào những nhà cầm quyền ở trong nước. Ở lời bình, anh càng bộc lệ cái ý chính trị của anh vì anh đã xuyên tạc rất rõ ràng. Đây nhé: Lời nào, câu nào của tác giả khiến anh cho rằng hai chị em nhà ấy là nhà nghèo? Vườn ổi ấy là vườn cấm? Những quả ngon, quả chín đều vào miệng những người có quyền thế? Còn hai chị em nhà nghèo (anh có ý cho đấy là dân thường) chỉ được ăn những quả thối, quả rụng. Lạ thật! Thơ tôi viết:
“Lẽo đẽo Em đi vườn mai sau 
Cúi nhặt chiều mưa dăm quả rụng”
Tại sao anh cứ đổ riệt vào cả hai chị em, cả hai người dân nghèo chỉ được ăn những trái đã vứt đi?
Tôi thấy ở cả ba bài thơ mà anh phổ nhạc ấy, anh đều suy diễn sang vấn đề chính trị ở trong nước. Anh suy diễn tác giả đã nghĩ đúng như anh nghĩ, rồi anh lấy đó làm một luận đề chính trị để đi rao giảng khắp nơi trên thế giới. Rồi sau nữa, có vẻ như kể công với tôi rằng anh thay mặt nhà thơ đi tuyên truyền những tư tưởng chống đối nằm ẩn kín trong mấy bài thơ mà anh đã khám phá rất tỉ mỉ, rành mạch ấy. Vậy mà anh còn nói rằng đọc thơ tôi, anh đã vượt lên, đã bỏ qua hận thù. Thật là mâu thuẫn!”
*
Nhà thơ Hoàng Cầm đã qua đời. Nghe nói trước đó ông đã được Đảng và Nhà nước VC tặng cho một giải thưởng mà nhà văn Hoàng Hải Thủy gọi là “Giải Thưởng Nhà Thổ” [sic!].
Nhạc sĩ Phạm Duy thì đã… “vĩnh biệt thôn Đoài”. Vì chút danh lợi cuối đời, Phạm nhạc sĩ đã lạy lục xin phép Đảng và Nhà Nước VC về sinh sống, sáng tác và trình diễn.
Nhà thơ Hoàng Cầm đã chết, tác giả bài viết này cũng không biết tác giả bài thơ “Lá Diêu Bông” có cho biết hay viết ở đâu đó “lá diêu bông” là lá gì không. 
Nhiều năm trước, ở hải ngoại có đọc một bài viết về “Lá Diêu Bông” của một tác giả có ghi trước bút hiệu hai chữ “Tiến Sĩ”. Ông này cho biết “lá diêu bông” tức là “cái lá vông”, tức là tác giả cho rằng nhà thơ Hoàng Cầm muốn nói đến cái “nhất thốn thổ” (trong câu “An Nam nhất thốn thổ/Bất tri kỷ bất nhân canh”) mà bọn sứ Tàu đã nham nhỡ trêu ghẹo bà Đoàn Thị Điểm và đã bị bà dạy dỗ tới nơi tới chốn: “Bắc quốc đại trượng phu/ Giai do thử đồ xuất).
Sao mà ông cha ta ngày xưa hiên ngang bất khuất đến như thế. Trong khi ngày nay thì lền khên một lũ Mạc Đăng Dung!
Do đó, “lá diêu bông” trong bài viết này xin được hiểu theo cái cách diễn giải của bài viết của một tác giả có hai chữ “Tiến Sĩ” ghi trước bút hiệu. Xin cứ  hiểu dùm như thế vì nếu bảo “lá diêu bông” là “lá vông” để diễn tả cái ấy, thì chắc chắn có người sẽ bảo đâu phải cái ấy chỉ hình lá vông, còn có hình lá tre, lá mít, lá quit, lá đa…. nữa chứ
.......................................................................................................................................................................
 

 
 
2. Lãng đãng diêu bông

Năm 1959-1960, Hoàng Cầm sáng tác 48 bài thơ tạo nên tập Về Kinh Bắc - tập thơ được tác giả nhận xét rằng “ưng ý nhất, tâm đắc nhất”. Khốn thay, lịch trình văn bản tập thơ này cực kỳ phức tạp!
Hình thành trong bão táp nẩy sinh từ “vụ án Nhân Văn - Giai Phẩm”, Về Kinh Bắc suốt thời gian dài không được công bố trên các phương tiện truyền thông đại chúng. Ngày 20-8-1982, công an bắt giam Hoàng Cầm vào Hoả Lò vì “phát hiện âm mưu tuồn bản thảo Về Kinh Bắc ra nước ngoài”. Đến năm 1990, NXB Văn Hoá in tập thơ Mưa Thuận Thành của Hoàng Cầm, có 8 bài rút từ tập Về Kinh Bắc. Năm 1994, cả tập Về Kinh Bắc được NXB Văn Học trình làng. Thế nhưng, từ thập niên 1970, tại Việt Nam, một số bài trong tập Về Kinh Bắc được xã hội chép và rón rén chuyền tay. Độc đáo... để là bài Lá diêu bông có độ “nhoè” cao, tạo dệt lắm cách hiểu mơ hồ, đã khiến Hoàng Cầm lao đao lận đận trước lẫn sau 18 tháng tù. Năm 1993, Hoàng Cầm phấn khởi khi tập thơ Lá diêu bông được NXB Hội Nhà Văn ấn hành.
Lá diêu bông thế nào? Thực tế chẳng có loài thực vật nào mang tên diêu bông. Hai nhân vật chị và em trong bài thơ ngụ ý gì nhỉ?
Nhạc sĩ Phạm Duy, bạn thân của Hoàng Cầm, đã phổ bài thơ Lá diêu bông thành ca khúc, từng viết Hoàng Cầm trong tôi tại California, Hoa Kỳ, vào năm 1984 nêu cách giải thích:

“Trước hết chúng ta cần biết lá diêu bông là lá gì? Lá diêu bông (lá bông diêu thì đúng hơn) là thứ lá đặc biệt ở làng Ðình Bảng, Bắc Ninh, phụ nữ thời xưa thường vắt ra nước rồi bôi lên mặt cho da dẻ được hồng hào tươi đẹp. Với bài thơ này, Hoàng Cầm đưa ra câu chuyện một chị đàn bà xấu xí, muốn có bộ mặt đẹp nên dỗ dành đàn em đi tìm hộ chị thứ lá thẩm mỹ này. A! Chị muốn có chiếc lá thần dược để làm cho mặt chị đẹp? Chỉ vài ngày sau đã có người tìm ra chiếc lá. Ðó là chiếc lá dân tộc, giản dị là như vậy! Nhưng chị chau mày bảo rằng: đó không phải là lá diêu bông! Rồi một năm qua đi, nhớ lời chị nhắn nhủ, lại có người tìm ra chiếc lá, nhưng chị vẫn chưa chịu chấp nhận nó, cho nên chị lắc đầu, ngoảnh mặt đi, nhìn nắng vãn bên sông. Khi cho rằng không có ai tìm ra chiếc lá thần diệu nên chị bèn đi lấy chồng, thì vào ngày cưới chị, vẫn có người đem lại cho chị chiếc lá thẩm mỹ của dân tộc. Nhưng than ôi, chị đã 'lỡ bước sang ngang' nên chị mỉm cười, chị xe chỉ, chị cắm vào lỗ trôn của cây kim, chị khâu vá cuộc đời vong thân của mình rồi! Tới khi chị có ba đứa con, vẫn còn có người nhớ tới chuyện chị muốn có chiếc lá diêu bông và muốn đem lại cho chị chiếc lá thần diệu đó thì chị xoè tay phủ mặt, chị không nhìn, hay chị không muốn nhìn ra cái lá có thể làm cho chị đẹp được nữa! Với những câu thơ cuối của bài Lá diêu bông, Hoàng Cầm muốn nói rằng: không ai có thể làm cho người chị khó tính này tốt đẹp được vì dù có tìm thấy chiếc lá thẩm mỹ nhiệm mầu thì cũng không được chị chấp nhận. Người chị muốn lũ đàn em tìm đủ mọi cách để tô son điểm phấn cho chị rồi chị sẽ đãi ngộ, chị sẽ lấy làm chồng kia mà. Nhưng chẳng bao giờ chị biết nghe tiếng nói trung thực của đàn em, nói gì đến chuyện đãi ngộ?”

Với bài Sa mạc Hoàng Cầm được biên soạn tại Paris, thủ đô nước Pháp, tháng 6-1998, nữ phê bình gia văn học Thuỵ Khuê luận:
“Lá Diêu Bông là lá gì? Bí mật. Phải chăng là lá hạnh phúc? Là tình người? Là tự do? Là lòng trinh, là nghĩa liệt? Là gì chăng nữa thì diêu bông chắc chắn chỉ là ảo ảnh. Lá ảo ảnh, lá hư vô, lá tuyệt mù trong cõi sống.”
Đầu xuân Đinh Hợi 2007, tại Huế, qua bài Đi tìm lá diêu bông, nhà báo kiêm nhà thơ Ngô Minh nhận xét:
“Đọc trong văn cảnh, người ta nghĩ ngay đến chị đây là người có quyền muốn làm gì thì làm, tức là Nhà nước. Còn em là nhà thơ, là văn nghệ sĩ, yêu chị mà chị không yêu cũng phải cam chịu. Muốn theo chị mà chị không cho, chị lắc đầu. Thế là vì Lá diêu bông, Hoàng Cầm đã phải ngồi tù 18 tháng. Nhưng thực tình Lá diêu bông không phải là bài thơ chống đối, không có ý gì chống đối ẩn trong đó cả, mà chỉ là bài thơ buồn, trách. Vì buồn, vì trách mà phải ngồi tù năm rưỡi ròng quả là quá oan nghiệt!”

Theo Hoàng Cầm, Lá diêu bông lại phản ánh mối tình đầu của nhà thơ. Lúc đó, Hoàng Cầm mới lên 8 mà yêu chị Vinh hơn mình những 8 tuổi. Không chỉ chị Vinh, “gã trai lơ Kinh Bắc” còn yêu một số phụ nữ lớn tuổi, chẳng hạn chị Nghĩa, tên thân mật là Bống, và chị Tuyết. Bởi thế, gặp cơ hội thuận tiện, tình yêu kiểu “nhất gái hơn... 8” vẫn được tái hiện dặt dìu nhiều cung bậc trong lời ăn tiếng nói, trong văn xuôi, và trong thơ Hoàng Cầm - chẳng hạn những bài Cây tam cúc, Quả vườn ổi, Cỏ bồng thi, Đếm nắng, Đếm giờ, Gọi đôi, Đợi mùa, Tắm đêm, Chị em xanh. Đích thân Hoàng Cầm còn tuôn thêm liên khúc Bao giờ nói hết gồm 5 phần, mà đây là mấy dòng đầu:

Dẫu anh biết diêu bông không thực
Sao diêu bông cứ thức hồn em
Cứ sao băng mãi đường đêm
Cứ trăng lên đậu cành mềm xuân quê
Cứ lơi áo giữa trưa hè
Ngực trần vỗ yếm gọi về tuổi hoa

Một số người cho rằng nếu so với Bên kia sông Đuống thì Lá diêu bông hay bằng hoặc vượt trội.

 
XEM THEM  :
 
 Hoàng Cầm Trong Tôi (Chuyện Tình Lá Diêu Bông) ... 
Tôi chỉ muốn hoá giải một nỗi buồn thương có trong tôi mỗi khi nhớ tới Hoàng Cầm. Người bạn thi sĩ cùng ...
 
 

........................................................................................................................................................................

 

Lá Diêu Bông, Một Tình Yêu Thần Thánh Hóa  

Trần Việt Long

January 2, 2017 
 
Lá Diêu Bông không hiện hữu trên trái đất này thì làm sao ai mà tìm thấy được và như thế thì chẳng khác nào người đẹp gieo cầu trong gió lớn, làm lỡ duyên người con gái thơ ngây! Tôi viết vài dòng về Lá Diêu Bông vì thấy lyric và nhạc của Trần Tiến mang tính mẫn cảm thật đẹp về tình yêu hơn lyrics và nhạc của Phạm Duy về cùng một bài thơ, Lá Diêu Bông của Hoàng Cầm.
Thật vậy, câu chuyện tình Lá Diêu Bông là có thật cho dầu Lá Diêu Bông là một loại cỏ cây huyền thoại mang tính platonic. Năm 8 tuổi, cậu bé học trò Bùi Tằng Việt (sinh năm 1921) từ nơi trọ học trở về nhà ở Bắc Ninh thì tình cờ cậu gặp một thiếu nữ hàng xóm 16 tuổi tên Vinh, cậu fell in love immediately. Rung cảm trước tình cảm thiết tha thật dễ thương đó nơi một cậu em thật bé, tâm hồn người thiếu nữ đã khởi lên một tình yêu thăng hoa đầy thánh hóa. Nhưng rồi mùa Xuân có giới hạn thời gian, người thanh nữ phải xuất giá ở tuổi 20 khi nhà thơ tương lai Hoàng Cầm của chúng ta mới tròn 12 tuổi. Chôn chặt hình ảnh lãng mạn đầu đời đó mãi đến năm 1959 thì bài thơ “Lá Diêu Bông” mới ra đời. Cần phân biệt ở đây bài thơ của Hoàng Cầm với bản nhạc cùng tên do Phạm Duy sáng tác trong thập niên 1980s. Bài thơ nguyên tác như sau:
Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng
Chị thẩn thơ đi tìm
Đồng chiều,
Cuống rạ.
Chị bảo:
Đứa nào tìm được Lá Diêu Bông
Từ nay ta gọi là chồng.
Hai ngày em tìm thấy lá
Chị chau mày: Đâu phải Lá Diêu Bông.
Muà đông sau em tìm thấy lá
Chị lắc đầu,
Trông nắng vãng bên sông.
Ngày cưới chị
Em tìm thấy lá
Xoè tay phủ mặt, ch
Bạn muốn gửi bài bình luận về phần tin này. Vui lòng nhấn vào đây -->>>> Viết bình luận


Thua thay, Em cu tuong la thay chi co dam me ve suu tam thao duoc ma quen mat thay da tung day Viet van nen chac chan thay co ca mot kho tang ve tho va nhac. Doc bai suu tam cua thay em that su lay lam thich thu. Cam on thay da den va chia se kien thuc ve cuoc song voi chung em. Chuc thay co luon duoc that nhieu suc khoe.

Các tin cũ hơn
Các tin mới hơn